Lojistikte Ulaştırma ve Dagıtım

 

Lojistik faaliyetleri içinde ulaştırma temel karar alanlarından biridir. Başlıca ulaştırma kararları, mal seçimi, sevkiyat, taşıyıcı güzergahı seçimi, araç programlama, yük konsolidasyonudur. Ulaştırma yada taşıma, insan ve eşyanın, gereksinimlerini tatmin etmek amacıyla, zaman ve mekan faydası sağlayacak biçim de yer değiştirmesine olanak sağlayan bir hizmettir. Kullanıcıların ulaştırma sisteminden satın aldıkları şey performans yada hizmettir. Bir ülkede hareket kapasitesinin oluşturan ulaştırma sistemi, iş gücü, tesisler, araçlar ve kaynakların birleşiminden oluşur. Bu kapasite yada kabiliyet insan ve eşyanın hareketini içerir. Telefon mesajı ve elektrik iletimi de bu sistem içinde düşünülür. Ulaştırmanın işletmelerin bireysel sorunlarına çözüm getirme yanında, ekonomik, sosyal ve politik fonksiyonları da vardır. Pazarlama açısından ulaştırma önemli bir tatmin aracıdır. Toplam fiziksel dağıtım harcamalarının önemli bir bölümü de ulaştırma maliyetlerinden oluşur. Bu bölüm bitmiş ürünlerde daha az, hammaddelerde daha fazladır. Fiziksel dağıtımda yer ve zaman faydası yaratılmasında ulaştırma temel rol oynar. Bir işletmenin çeşitli kuruluş yerleri verilirken, fiziksel dağıtım sisteminde ilk bağlayıcı halkalarından biri, işletmenin ulaştırma gücü veya kapasitesidir. İşletme, fiziksel dağıtım açısından, materyal ve mamul envanterlerini çeşitli kuruluş yerleri arasında hareket ettirecek bir kapasite tesis etmelidir. Böyle bir ulaştırma kapasitesinin tesisinde üç faktör önemlidir. Bunlar; servis maliyeti, servis hızı ve servisin tutarlılıgıdır. Ulaştırma maliyeti, iki nokta arasındaki taşıma için yapılan ödeme ve transite yatırılan envanterle ilgili giderleri kapsar. Fiziksel dağıtım sistemi, bu maliyetleri toplam fiziksel dağıtım maliyetleri ile ilişkili olarak minimize etmelidir.

Fiziksel dağıtımda servisin hızı iki nokta arasında transitleri sağlamak için gerekli fiili zamanı kapsar. Servis ne kadar hızlı olursa, taşınan malların transitte donma süresi o kadar azalır. Hırsızlık, fire vb. nedenlerle doğabilecek zararları azaltır. Talep tahminlemesi yapılacak zamanları kısaltır. Alıcı siparişleri hızla yerine getirilirse, taşınacak stok miktarı da azalmış olur. Servisin tutarlılıgı ulaşım zamanının bir günden diğerine sık sık değişmemesi, kesintilere uğramaması ve güvenilir olması demektir. Tutarsızlık arttıkça, sisteme koyulacak ek envanter o kadar artar. Üretim ve tutundurma programları o denli etkilenir. Bir fiziksel dagıtım sisteminin tasarlanmasında, transfer maliyetleri ile servis hızı arasında duyarlı bir denge oluşturmalıdır.

Taşıma sistemleri; ulaştırma ağları, uluslararası ve yerel düzenlemeler, lojistik hizmeti sağlayanlar ve bu hizmetten yaralananlar ile bilgi ve iletişim teknolojileri ile çevrelenmektedir. Bu sistemler taşıma operatörleri, iç ve dış müşteriler, ekonomik ve sosyal faktörler ile devletin ortaya koyduğu yasal çerçeve ile sürekli etkileşim halindedir. Bir başka deyişle taşımacılık sektöründe arz ve talebin etkileşiminde:

  •  Ulusal ve uluslar arası ekonomi
  •  Tasıma ve lojistik ihtiyaçları
  •  Lojistik hizmeti üreten ve olan isletme sayısı
  •  Kurallar ve düzenlemeler
  •  Terminaller, gümrükler, sınırlar ve ana geçis noktaları
  •  Araç-gereç ve teknolojik seviye
  •  Güzergahlar ve alternatif yollar
  •  Diğer destek hizmetler etkin rol oynamaktadır